Chiến tranh Iran Mỹ Israel 2026: Cập nhật mới nhất

Chiến tranh Iran Mỹ Israel 2026: Tình hình Trung Đông

Cuộc xung đột giữa liên minh Mỹ-Israel và Iran bùng nổ vào ngày 28/02/2026, với tên gọi Operation Epic Fury (Mỹ) và Roaring Lion (Israel). Tin Hôm Nay cập nhật tình hình chiến tranh Iran chi tiết theo từng ngày, tập trung vào các sự kiện chính tại Trung Đông.

Cập nhật tình hình chiến tranh Iran

Tình hình xung đột giữa Mỹ và Iran đang diễn biến hết sức phức tạp và căng thẳng, nguy cơ lan rộng thành một cuộc chiến tranh quy mô lớn tại khu vực Trung Đông là rất cao. Dưới đây là những cập nhật mới nhất tính đến đầu tháng 8/2026:

Leo thang quân sự

  • Mỹ chuẩn bị đòn quyết định: Tổng thống Donald Trump đã tuyên bố sẽ tiếp tục không kích cho đến khi “Iran không thể chịu đựng thêm”. Quân đội Mỹ, đặc biệt là Bộ Tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), được cho là đã chuẩn bị các phương án mở rộng chiến tranh, bao gồm một đợt oanh tạc hạng nặng kéo dài hai tuần nhắm vào các địa điểm tên lửa của Iran. Thậm chí, việc tấn công vào cơ sở hạ tầng hạt nhân của Iran cũng đã nằm trong kế hoạch.
  • Iran tấn công trả đũa quy mô lớn: Iran đã tiến hành các đợt tập kích nhắm vào nhiều cơ sở quân sự của Mỹ ở khu vực Trung Đông. Theo truyền thông Iran, Tehran đã phá hủy 6 máy bay chiến đấu của Mỹ (trong đó có 3 chiếc F-35 tàng hình) tại Bahrain, Kuwait và Jordan để trả đũa các hành động của Mỹ. Iran cũng tuyên bố đã phóng một loạt tên lửa mới và tấn công các cơ sở quân sự của Mỹ tại Kuwait bằng máy bay không người lái (UAV) cảm tử.
  • Căng thẳng tại Eo biển Hormuz: Iran đe dọa tiếp tục phong tỏa eo biển Hormuz chừng nào Mỹ còn duy trì hiện diện quân sự tại khu vực này. Iran cũng xác nhận đã tập kích 3 tàu chở dầu ở eo biển này.
  • Xung đột trên Biển Caspi: Việc Ukraine tấn công vào các mục tiêu của Iran trên Biển Caspi (bị nghi là tàu chở vũ khí) đang khiến căng thẳng giữa hai nước gia tăng. Dù cả hai bên đều phát đi tín hiệu muốn hạ nhiệt sau đó, vụ việc cho thấy quy mô địa lý của cuộc xung đột đang mở rộng.

Động thái ngoại giao và liên minh

  • Liên minh bảo vệ an ninh hàng hải: Một liên minh bảo vệ an ninh hàng hải ở Trung Đông đã được thành lập với 14 quốc gia tham gia (bao gồm Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập…) nhằm đối phó với tình hình an ninh xấu đi tại các tuyến hàng hải huyết mạch như eo biển Hormuz và Biển Đỏ.
  • Cảnh báo từ Iran: Tehran đã lên tiếng cảnh báo các quốc gia như Síp, Bulgaria và các nước châu Âu khác về hậu quả nghiêm trọng nếu họ cho phép Mỹ sử dụng lãnh thổ làm căn cứ tấn công Iran.
  • Vấn đề Gaza: Trong bối cảnh này, ông Trump cũng đã tuyên bố đạt được “thỏa thuận lịch sử” về việc giải giáp lực lượng Hamas ở Dải Gaza, nhằm dọn đường cho một chính quyền Palestine mới.

Vì sao thỏa thuận hòa bình Mỹ – Iran bị đổ vỡ?

Bản ghi nhớ Islamabad (Islamabad MoU) ký ngày 17-6-2026 từng được kỳ vọng là chiếc phao cứu sinh cho nền kinh tế và an ninh toàn cầu. Tuy nhiên, nền hòa bình này chỉ tồn tại vỏn vẹn 20 ngày trước khi sụp đổ hoàn toàn vào ngày 7-7-2026.

1. Nguyên nhân cốt lõi

Sau khi Bản ghi nhớ được ký kết, lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ được gỡ bỏ. Tuy nhiên, Iran đã lập tức tận dụng khoảng trống quyền lực này để thiết lập tầm ảnh hưởng đơn phương lên Eo biển Hormuz.

  • Yêu sách chủ quyền của Iran: Tehran bắt đầu ép buộc các tàu thương mại quốc tế phải di chuyển theo các lộ trình phê duyệt sẵn và tuân thủ quy trình kiểm soát nghiêm ngặt do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đặt ra. Mục tiêu tối hậu của họ là hợp thức hóa quyền kiểm soát eo biển và tiến tới thu phí quá cảnh đối với tàu bè qua lại.
  • Thử thách giới hạn: Động thái này được giới phân tích đánh giá là phép thử cực kỳ nguy hiểm mà Iran dành cho chính quyền Trump, nhằm dò xét xem Washington sẽ nhượng bộ đến mức nào để bảo vệ thỏa thuận hòa bình vừa ký.

2. Giọt nước tràn ly: Sự kiện ngày 6 – 7/7/2026

Sự căng thẳng ngầm nhanh chóng biến thành xung đột vũ trang trực tiếp chỉ sau một đêm:

  • Tấn công tàu thương mại: Trong hai ngày 6 và 7-7, do nhiều tàu vận tải quốc tế từ chối tuân thủ các quy trình kiểm soát đơn phương của Tehran, lực lượng hải quân Iran đã nổ súng tấn công liên tiếp 3 tàu thương mại đang di chuyển qua eo biển.
  • Mỹ không kích đáp trả: Ngay lập tức, quân đội Mỹ tiến hành các đợt không kích trả đũa vào các khí tài quân sự của Iran sát bờ biển để bảo vệ tuyến hàng hải tự do.
  • Trump tuyên bố kết thúc thỏa thuận: Ngày 7-7-2026, Tổng thống Donald Trump chính thức tuyên bố thỏa thuận ngừng bắn với Iran đã chấm dứt. Dù một ngày sau đó (8-7), ông có phần xoa dịu dư luận khi phát biểu rằng cuộc đấu súng này sẽ không dẫn đến một cuộc chiến tranh tổng lực dài hạn, nhưng trên thực tế, lệnh ngừng bắn đã không còn hiệu lực.

3. Giai đoạn leo thang quân sự chính thức

Kể từ sau ngày 7-7, tình hình vượt khỏi tầm kiểm soát ngoại giao và chuyển hẳn sang thế đối đầu quân sự trực diện:

  • Thông báo chiến tranh gửi Quốc hội (10/7): Tổng thống Trump gửi thư chính thức tới các nhà lãnh đạo Quốc hội Mỹ, thông báo quân đội Mỹ đã tái khởi động toàn diện các hoạt động quân sự chống lại Iran bắt đầu từ ngày 7-7. Đây là bước đi pháp lý quan trọng hợp thức hóa các chiến dịch không kích quy mô lớn tiếp theo.
  • Không kích 3 đêm liên tiếp (12 – 13/7): Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) xác nhận vừa tiến hành đợt không kích đêm thứ ba liên tiếp nhắm vào các mục tiêu quân sự của Iran. Mục tiêu là ép Iran trả một “cái giá rất đắt” và làm tê liệt khả năng tác chiến hải quân cũng như phòng không của nước này. Tổng thống Trump tuyên bố cứng rắn: “Chúng tôi sẽ đánh họ thật mạnh tối nay, và cả ngày mai. Sẽ không có bất kỳ thứ gì ngăn cản được chúng tôi”.
  • Iran tuyên bố đóng cửa eo biển: Đáp lại các đợt không kích dữ dội của Mỹ, Tehran tuyên bố Eo biển Hormuz đã bị đóng cửa hoàn toàn. Ngay lập tức, thị trường bảo hiểm hàng hải quốc tế đã rút toàn bộ gói bảo hiểm cho các tàu đi qua Vịnh Ba Tư, đẩy ngành vận tải biển vào trạng thái đóng băng cục bộ.

Xem tin tức chiến tranh Iran hôm nay

Tình hình chiến tranh Iran từ kênh Luận Chính Sự

Tình hình chiến tranh Iran từ kênh Quân Sự Today

Tin tức chiến tranh Iran của kênh Bình Quân Sự

Tin tức chiến tranh Iran hôm nay

Cập nhật các tin tức mới nhất về chiến tranh Iran, Trung Đông hôm nay:

Tình hình chiến tranh Trung Đông tháng 7/2026

Trong tháng 7/2026, tình hình quân sự và địa chính trị tại Trung Đông chứng kiến sự dịch chuyển từ giai đoạn xung đột đỉnh điểm sang giai đoạn đàm phán hạ nhiệt nhưng vô cùng mong mong manh.

1. Tiến trình hạ nhiệt Mỹ – Iran & Eo biển Hormuz

  • MOU ngừng bắn Mỹ – Iran: Sau khi Mỹ và Iran đạt được Bản ghi nhớ ghi nhận ngừng bắn (MoU) vào giữa tháng 6/2026, tháng 7/2026 là giai đoạn đàm phán 60 ngày bệ đệm về chương trình hạt nhân và gỡ bỏ trừng phạt dầu mỏ.
  • An ninh hàng hải: Mặc dù căng thẳng giảm, thực thi an ninh tại eo biển Hormuz vẫn gặp trục trặc. Tổng thư ký LHQ António Guterres cuối tháng 7 đã chính thức hối thúc các bên tôn trọng tự do hàng hải quốc tế tại các tuyến đường huyết mạch như eo biển Hormuz và Bab al-Mandab.

2. Cục diện Dải Gaza và kế hoạch hòa bình

  • Nghị quyết 2803 của HĐBA LHQ: Hội đồng Bảo an tiếp tục giám sát “Kế hoạch toàn diện chấm dứt xung đột Gaza”. Khung hòa bình hướng tới việc giải giáp vũ khí theo từng giai đoạn đối với lực lượng Hamas, đổi lấy việc Quân đội Israel (IDF) từng bước rút quân về đường ranh giới và tái thiết Gaza.
  • Thực địa tại Gaza: Israel tập trung củng cố vùng đệm an ninh dọc theo tuyến ranh giới (Yellow Line). Việc chuyển giao cho cơ quan quản lý dân sự chuyển tiếp vẫn gặp bế tắc do bất đồng về các điều kiện giải giáp.

3. Tình hình Lebanon và Bờ Tây

  • Giảm cường độ tại Lebanon: Mức độ giao tranh giữa Israel và Hezbollah tại Lebanon đã giảm đáng kể so với các tháng trước. Dù hàng trăm nghìn người bắt đầu quay trở về nhà, vẫn còn hơn 370.000 người dân Lebanon phải sơ tán trong nước.
  • Biến động ở Bờ Tây: Lực lượng LHQ cảnh báo bạo lực và thương vong đối với dân thường tại Bờ Tây vẫn ở mức đáng lo ngại, đòi hỏi một giải pháp chính trị toàn diện thay vì chỉ tập trung vào Dải Gaza.

Tình hình chiến tranh Iran – Mỹ – Israel tháng 6/2026

Tháng 6 năm 2026 được xem là thời điểm mang tính bước ngoặt lịch sử của cuộc chiến tranh Iran. Đây là tháng chứng kiến sự chuyển dịch cực kỳ đột ngột từ xung đột quân sự khốc liệt nhất kể từ đầu cuộc chiến sang một đột phá ngoại giao đầy bất ngờ với việc ký kết Bản ghi nhớ Islamabad (Islamabad MoU).

Dưới đây là chi tiết diễn biến tình hình chiến sự và ngoại giao trong tháng 6-2026:

Dòng thời gian chiến sự và ngoại giao nổi bật trong tháng 6/2026

  • Cuộc chiến 12 ngày (Twelve Days War) – 01/06 – 12/06/2026
    Chiến sự bùng phát dữ dội trở lại sau thời gian dài hưu chiến tạm thời. Liên quân Mỹ – Israel phát động chiến dịch “Búa tạ nửa đêm” (Operation Midnight Hammer) tàn phá nghiêm trọng các cơ sở hạ tầng hạt nhân của Iran. Đáp trả lại, Iran tiến hành các đợt mưa tên lửa và UAV quy mô lớn chưa từng có nhắm thẳng vào các mục tiêu của Israel và căn cứ Mỹ trong khu vực.
  • Không kích Beirut & Dự thảo Bản ghi nhớ – 14/06/2026
    Quân đội Israel (IDF) oanh tạc dữ dội khu vực thủ đô Beirut (Lebanon). Sự can thiệp ngoại giao mạnh mẽ từ phía Mỹ đã kiềm chế đợt trả đũa tiếp theo của Iran để dọn đường cho giải pháp hòa bình. Cùng ngày, các bên trung gian chính thức công bố dự thảo Bản ghi nhớ nhằm chấm dứt chiến tranh.
  • Ký kết Bản ghi nhớ Islamabad lịch sử – 17/06 – 18/06/2026
    Tổng thống Mỹ Donald Trump (ký tại Cung điện Versailles, Pháp) và Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian (ký tại Tehran) chính thức ký kết Bản ghi nhớ Islamabad. Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif đồng ký tên với tư cách trung gian hòa giải chính vào ngày 18-6. Mỹ lập tức dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran ngay sau đó.
  • Thỏa thuận ngừng tấn công trả đũa – 28/06/2026
    Sau một vài cuộc đụng độ nhỏ lẻ ở vùng xám và khu vực biên giới, Mỹ và Iran chính thức đồng ý dừng hoàn toàn các hành động quân sự đáp trả lẫn nhau, bước vào giai đoạn thực thi nghiêm túc lệnh ngừng bắn kéo dài 60 ngày theo lộ trình của MoU.

Bản ghi nhớ Islamabad (MoU) có những nội dung cốt lõi nào?

Bản thỏa thuận hòa bình này gồm 14 điểm chính được soạn thảo bởi Pakistan với sự hỗ trợ tích cực từ các nước đồng trung gian gồm Qatar, Ả Rập Xê Út, Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập:

  • Chấm dứt chiến sự lập tức: Mỹ, Iran cùng các đồng minh (bao gồm cả mặt trận Lebanon và lực lượng Hezbollah) dừng ngay lập tức và vĩnh viễn mọi hoạt động quân sự, cam kết tôn trọng chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của nhau.
  • Mở cửa Eo biển Hormuz: Iran cam kết nỗ lực hết sức đảm bảo an toàn, tự do hàng hải cho các tàu thương mại đi qua Eo biển Hormuz mà không thu bất kỳ khoản phí nào trong thời gian 60 ngày.
  • Gỡ bỏ phong tỏa hải quân: Mỹ gỡ bỏ hoàn toàn lệnh phong tỏa hàng hải đối với các cảng của Iran trong vòng 30 ngày (bắt đầu thực hiện ngay sau khi ký kết). Mỹ cũng cam kết rút bớt quân khỏi khu vực lân cận Iran trong vòng 30 ngày sau khi thỏa thuận cuối cùng được hoàn tất.
  • Cam kết hạt nhân & giám sát của IAEA: Iran tái khẳng định cam kết không bao giờ chế tạo hay sở hữu vũ khí hạt nhân. Hai bên đồng ý giải quyết lượng vật liệu hạt nhân làm giàu đang tích trữ bằng cách pha loãng tại chỗ dưới sự giám sát của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA).

Tác động tức thì sau thỏa thuận trong nửa cuối tháng 6/2026

1. Xuất khẩu dầu mỏ của Iran phục hồi thần tốc

Sau khi Mỹ gỡ bỏ phong tỏa cảng biển từ ngày 18-6, xuất khẩu dầu thô của Iran đã phục hồi mạnh mẽ. Trong tháng 6, sản lượng xuất khẩu đạt mức trung bình 1,75 triệu thùng/ngày (tăng vọt so với mức thấp lịch sử trong thời gian bị phong tỏa vào tháng 5). Điều này đã giúp xoa dịu phần nào cơn sốt giá năng lượng toàn cầu và mang lại nguồn thu thiết thực để tái thiết kinh tế cho cả Iran lẫn các nước láng giềng như Ả Rập Xê Út.

2. Sự hoài nghi và nền hòa bình mong manh

Mặc dù thỏa thuận mang lại sự bình yên tạm thời cho khu vực, giới quan sát và dư luận nội bộ cả hai nước đều bày tỏ sự hoài nghi sâu sắc. Nhiều quan chức cứng rắn tại Washington cho rằng Tổng thống Trump đã nhượng bộ quá nhiều khi gác lại các yêu sách trừng phạt khắt khe đối với Iran. Ngược lại, phía Iran cũng lo ngại Mỹ sẽ tận dụng thời gian ngừng bắn để củng cố lực lượng cho các đợt tấn công tiếp theo.

Chiến tranh Iran Mỹ Israel 2026: Cập nhật mới nhất

Tình hình chiến tranh Iran – Mỹ – Israel tháng 5/2026

Tháng 5/2026 là giai đoạn đối đầu ngầm khốc liệt và giằng co ngoại giao đỉnh điểm trong bối cảnh cuộc chiến tranh Mỹ/Israel – Iran (bùng nổ từ 28/02/2026) đang tạm duy trì một lệnh ngừng bắn danh nghĩa từ tháng 4.

Mặc dù không có các đòn oanh tạc tổng lực vào thủ đô của nhau như giai đoạn đầu, tình hình tháng 5/2026 vẫn đặc biệt căng thẳng ở ba khía cạnh chủ chốt: Khủng hoảng hàng hải, chiến sự ác liệt tại Lebanon, và thế bế tắc trên bàn đàm phán.

1. Khủng Hoảng Phong Tỏa Hàng Hải tại Eo Biển Hormuz

Tâm điểm quân sự trong tháng 5 chuyển dịch hoàn toàn thành cuộc chiến bóp nghẹt kinh tế trên biển:

  • Chiến thuật “Biện pháp đặc biệt” của Iran: Phía Iran (thông qua Bộ Ngoại giao và lực lượng IRGC) tuyên bố quyền chủ quyền đối với eo biển Hormuz là “không thể thương lượng”. Họ đơn phương áp đặt hệ thống thu phí và thực hiện chính sách phong tỏa, chặn đứng hoặc bắt giữ tất cả các tàu thương mại mà họ coi là “thân cận với thế lực thù địch”.
  • Lệnh phản phong tỏa của Mỹ (Dual Blockade) đạt đỉnh: Để đáp trả, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) siết chặt lệnh phong tỏa hàng hải áp lên các cảng biển của Iran. Số liệu thống kê cho thấy xuất khẩu dầu thô của Iran trong tháng 5 đã giảm tới 90% (gần như bằng 0) do các đội tàu thương mại không thể vượt qua lưới phòng thủ của Mỹ. CENTCOM liên tục ngăn chặn, ép chuyển hướng hơn 100 tàu và chế áp các tàu dầu thuộc “Đội tàu ma” (Ghost Fleet) của Iran trên các vùng biển quốc tế (như vụ bắt giữ siêu tàu dầu Davina chở 1,9 triệu thùng dầu thô của Iran).
  • Đụng độ cục bộ: Cuối tháng 5, IRGC tuyên bố đã đánh chặn “máy bay thù địch” của Mỹ gần tỉnh Bushehr, tuy nhiên phía CENTCOM lập tức bác bỏ thông tin này và khẳng định các lực lượng không quân Mỹ vẫn an toàn.

2. Chiến Sự Ác Liệt tại Miền Nam Lebanon

Dù lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran có hiệu lực, mặt trận ủy nhiệm tại Lebanon hoàn toàn bị loại trừ và chứng kiến mức độ tàn phá khủng khiếp:

  • Israel đẩy mạnh tấn công: Quân đội Israel (IDF) leo thang chiến dịch càn quét sâu vào miền nam Lebanon (chiến dịch trên bộ sâu nhất trong vòng 25 năm qua). Các cơ quan cứu trợ nhân đạo mô tả tình hình tại đây là một “thảm họa tuyệt đối” với hơn 3.320 người tử vong tính đến cuối tháng 5 và làn sóng di tản cưỡng bức khổng lồ.
  • Hezbollah thích ứng công nghệ: Để đối phó với việc IDF chuyển sang hành quân vào ban đêm nhằm tránh drone, Hezbollah đã lập tức trang bị các dòng drone FPV (góc nhìn thứ nhất) tích hợp camera cảm biến nhiệt, tiếp tục duy trì nhịp độ tập kích gây tiêu hao lớn cho các đơn vị Israel.

3. Ngoại Giao Giằng Co: Thỏa Thuận Nguyên Tắc Chờ Ông Trump

Trên bàn đàm phán do Pakistan và Qatar làm trung gian, một tia hy vọng hòa bình đã xuất hiện nhưng lại bị nghẽn ở bước quyết định:

  • Đạt Biên bản ghi nhớ (MoU) về lệnh hưu chiến 60 ngày: Đến ngày 28/5, các nhà đàm phán Mỹ và Iran đã đạt được một khung thỏa thuận nguyên tắc. Theo đó, hai bên đồng ý gia hạn lệnh ngừng bắn thêm 60 ngày, Iran phải gỡ mìn ở eo biển Hormuz trong vòng 30 ngày và cam kết không phát triển vũ khí hạt nhân. Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cũng tái khẳng định nước này không tìm cách chế tạo bom nguyên tử.
  • Thế kẹt từ phía Washington: Phó Tổng thống Mỹ JD Vance xác nhận tiến trình đàm phán đã có “rất nhiều tiến triển”, tuy nhiên Tổng thống Donald Trump chưa sẵn sàng ký duyệt. Ông Trump yêu cầu eo biển Hormuz phải được “mở cửa ngay lập tức” mà không có bất kỳ điều kiện thu phí hay cài mìn nào từ phía Iran. Sự chần chừ này khiến thỏa thuận bị treo lơ lửng cho đến hết tháng.

4. Leo Thang Vùng Vịnh và Trừng Phạt Kinh Tế

  • Tấn công căn cứ Mỹ: Cuối tháng 5, các lực lượng thân Iran đã thực hiện vụ tập kích tên lửa nhắm vào căn cứ không quân có quân đội Mỹ trú đóng tại Kuwait. Vụ việc bị UAE, Qatar và Saudi Arabia đồng loạt lên án gay gắt.
  • Mỹ siết vòng kim cô tài chính: Ngày 28/5, Bộ Tài chính Mỹ áp lệnh trừng phạt bổ sung lên một loạt công ty bình phong hỗ trợ Iran buôn lậu dầu sang Trung Quốc. Đồng thời, Washington ước tính chi phí quân sự mà Lầu Năm Góc phải bỏ ra cho cuộc chiến này tính đến giữa tháng 5 đã lên tới 29 tỷ USD, buộc Bộ Quốc phòng Mỹ phải xin quốc hội phê duyệt khẩn cấp một gói ngân sách bổ sung trị giá 200 tỷ USD.

Cục diện chung cuối tháng 5/2026: Tháng 5 khép lại giống như một khoảng lặng ngột ngạt trước cơn bão. Việc các thỏa thuận ngoại giao bị đình trệ, lệnh hưu chiến tại Lebanon hết hạn, kèm theo sự bức bối của Iran trước lệnh phong tỏa kinh tế của Mỹ chính là ngòi nổ trực tiếp dẫn đến việc thế hưu chiến sụp đổ hoàn toàn vào ngày 7/6 và 8/6 sau đó, khi Israel và Iran quay lại ném bom trực diện vào lãnh thổ của nhau.

Đàm phán Mỹ Iran 2026: Tình hình mới nhất và triển vọng

Diễn biến chiến tranh Iran – Mỹ – Israel tháng 4/2026

Tháng 4/2026 được xem là bước ngoặt quan trọng nhất của cuộc chiến tranh Iran – Mỹ – Israel (bùng nổ từ 28/02/2026). Đây là thời điểm cục diện chuyển dịch mạnh mẽ từ các đòn đánh bom hủy diệt tổng lực sang mặt trận ngoại giao căng thẳng và chiến tranh phong tỏa kinh tế, đánh dấu bằng lệnh ngừng bắn đầu tiên nhưng lại mở ra cuộc khủng hoảng hàng hải tồi tệ.

Tóm tắt diễn biến cốt lõi trong tháng 4/2026:

1. Thiết Lập Lệnh Ngừng Bắn 2 Tuần Do Pakistan Trung Gian

Sau hơn một tháng giao tranh đẫm máu khiến ban lãnh đạo tối cao Iran bị tổn thất và hạ tầng bị tàn phá, các nỗ lực ngoại giao đã đạt được kết quả ban đầu:

  • Tối hậu thư của ông Trump: Vào ngày 1/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Iran đã gửi lời yêu cầu ngừng bắn, nhưng phía Mỹ sẽ chỉ cân nhắc khi eo biển Hormuz được “mở cửa hoàn toàn”. Ông đe dọa sẽ “đánh Iran về thời kỳ đồ đá” nếu Tehran từ chối.
  • Thỏa thuận ngày 8/4: Dưới sự trung gian hòa giải của Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, Mỹ, Israel và Iran đã đồng ý một lệnh ngừng bắn tạm thời kéo dài 2 tuần để mở đường cho các cuộc đàm phán hòa bình tại Islamabad. Khung thỏa thuận yêu cầu dừng bắn ngay lập tức và Iran phải mở lại eo biển Hormuz.

2. Chiến Dịch “Eternal Darkness” tại Lebanon Khơi Mào Tranh Cãi

Ngay khi lệnh ngừng bắn với Iran có hiệu lực, một cuộc khủng hoảng định nghĩa đã nổ ra, đẩy mặt trận phụ tại Lebanon lên mức khốc liệt nhất:

  • Quan điểm bất đồng: Mỹ và Israel khẳng định mặt trận Lebanon không nằm trong thỏa thuận ngừng bắn ngày 8/4; trong khi Pakistan và Iran khẳng định có bao gồm.
  • Đòn không kích sấm sét: Ngày 8/4, Israel phát động Chiến dịch “Eternal Darkness” (Bóng tối Vĩnh cửu) càn quét Lebanon. Chỉ trong vòng 10 phút, Không quân Israel đã dội bom 100 trận xuống các mục tiêu của Hezbollah (trung bình 10 trận/phút), phá hủy loạt trụ sở và hạ sát thư ký của thủ lĩnh Hezbollah là Ali Yusuf Harshi. Đến ngày 9/4, Sư đoàn 98 của Israel đã kiểm soát phần lớn thị trấn chiến lược Bint Jbeil ở miền nam Lebanon sau trận chiến ác liệt.
  • Lệnh ngừng bắn riêng biệt (16/4): Trước áp lực leo thang, ngày 16/4, Tổng thống Trump thông báo Israel và chính phủ Lebanon đạt được một thỏa thuận hưu chiến riêng biệt kéo dài 10 ngày để hạ nhiệt chiến trường.

3. Cuộc Khủng Hoảng “Phong Tỏa Kép” (Dual Blockade) tại Eo Biển Hormuz

Do Israel tiếp tục đánh phá Lebanon, Iran cáo buộc liên quân vi phạm thỏa thuận và từ chối thực thi việc mở lại eo biển Hormuz:

  • Yêu sách của Iran: Qua trung gian đàm phán, Iran đề xuất cho phép tàu thuyền đi qua phần eo biển thuộc không phận Oman một cách hòa bình, đổi lại Mỹ phải gỡ bỏ phong tỏa kinh tế, hủy bỏ các lệnh trừng phạt dầu mỏ hết hạn vào giữa tháng 4 và cam kết đóng băng tài sản vĩnh viễn.
  • Mỹ lập lệnh phản phong tỏa (13/4): Nhận thấy Iran không chịu mở cửa tuyến đường huyết mạch, ngày 13/4, Mỹ chính thức thiết lập Lệnh phản phong tỏa hàng hải. Lực lượng Hải quân Mỹ và CENTCOM ra lệnh chặn, ép quay đầu hoặc tịch thu tất cả các tàu thương mại di chuyển hướng về các cảng biển của Iran để cắt đứt nguồn cung quân nhu và kinh tế của Tehran.

4. Đàm Phán Islamabad Bế Tắc Về Vấn Đề Hạt Nhân

Song song với lệnh ngừng bắn, cuộc gặp giữa các phái đoàn tại Islamabad (Pakistan) lâm vào ngõ cụt:

  • Mỹ đòi hỏi “Zero Enrichment”: Phía Mỹ và Israel đặt điều kiện tiên quyết là Iran phải bàn giao toàn bộ kho lưu trữ urani đã làm giàu cấp độ cao và chấm dứt vĩnh viễn mọi hoạt động làm giàu hạt nhân. Thủ tướng Israel Netanyahu nhấn mạnh đây là yêu cầu không thể thương lượng nhằm “thay đổi diện mạo Trung Đông”.
  • Sự lạc quan nửa vời của ông Trump: Ngày 16/4, Tổng thống Trump tuyên bố các bên “đã rất gần một thỏa thuận” và Iran đã đồng ý giao nộp urani. Tuy nhiên, ngay sau đó, người đứng đầu Tổ chức Năng lượng Nguyên tử Iran đã lên tiếng bác bỏ, tuyên bố Iran sẽ không chấp nhận bất kỳ giới hạn nào đối với quyền hạt nhân của mình, khiến đàm phán đóng băng.

Tóm lại cục diện tháng 4/2026: Tháng 4 đã thành công trong việc ngăn chặn các đòn tấn công tên lửa đạn đạo tầm xa trực diện vào nội địa của nhau, cứu khu vực khỏi nguy cơ sụp đổ hoàn toàn trong ngắn hạn. Tuy nhiên, sự bất đồng về mặt trận Lebanon và thế kẹt hạt nhân đã khiến lệnh ngừng bắn tháng 4 trở thành một “thùng thuốc nổ hẹn giờ”, tích tụ căng thẳng cho các cuộc đụng độ cục bộ trong tháng 5 và dẫn đến sự sụp đổ hoàn toàn vào đầu tháng 6/2026.

Thỏa thuận ngừng bắn 2 tuần giữa Mỹ và Iran

Diễn biến chiến tranh Iran – Mỹ – Israel tháng 3/2026

Tháng 3/2026 là giai đoạn bùng nổ khốc liệt, đẫm máu và có tốc độ leo thang chóng mặt nhất của cuộc chiến tranh Iran – Mỹ – Israel. Tiếp nối ngay sau đòn không kích bất ngờ giết chết Lãnh đạo tối cao Ali Khamenei vào ngày 28/02, toàn bộ tháng 3 đã biến Trung Đông thành một chảo lửa đa mặt trận, đồng thời kích hoạt cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu tồi tệ nhất thập kỷ.

Dưới đây là tóm tắt các diễn biến cốt lõi trong tháng 3/2026:

1. Mỹ – Israel Oanh Tạc Hủy Diệt Hạ Tầng Chiến Lược

Suốt cả tháng 3, liên quân Mỹ – Israel duy trì chiến dịch không kích với cường độ chưa từng có nhằm làm tê liệt hoàn toàn bộ máy chiến tranh và chương trình hạt nhân của Iran:

  • Đánh sập các cơ quan đầu não: Ngay đầu tháng (2/3 – 6/3), các trận oanh tạc đánh thẳng vào Pasteur District (Tehran), phá hủy Văn phòng Tổng thống, Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao (SNSC) và tòa nhà Hội đồng Chuyên gia. Hàng loạt tướng lĩnh cấp cao của IRGC và Bộ Quốc phòng Iran bị hạ sát trong các đòn đánh này.
  • Tấn công các cơ sở hạt nhân và quân sự ngầm: Liên quân liên tiếp dội bom vào tổ hợp quân sự Parchin, căn cứ tên lửa ngầm Yazd (bị đánh bom ít nhất 6 lần trong tháng), nhà máy công nghiệp quang học Esfahan và Khoa Vật lý thuộc Đại học Khoa học & Công nghệ Iran (IUST) nơi phục vụ nghiên cứu hạt nhân.
  • Tổn thất dân sự gây tranh cãi: Nhiều vụ không kích chệch mục tiêu gây phẫn nộ lớn, điển hình là vụ tên lửa đánh trúng trường học ở Minab khiến khoảng 170 nữ sinh thiệt mạng, hay vụ oanh tạc nhà thi đấu thể thao Lamerd giết chết 21 dân thường.

2. Iran Trả Đũa Diện Rộng Và Kích Hoạt “Trục Kháng Chiến”

Bị tổn thất nặng nề về lãnh đạo, Iran chuyển sang thế trận chiến tranh tổng lực, sử dụng kho tên lửa đạn đạo khổng lồ tấn công bất kể mục tiêu nào liên quan đến Mỹ và đồng minh:

  • Mưa tên lửa vào Israel: Iran thực hiện hàng loạt đợt phóng tên lửa đạn đạo mang đầu đạn chùm thẳng vào lãnh thổ Israel.
  • Tấn công các căn cứ Mỹ và Đại sứ quán: Lực lượng IRGC phóng drone và tên lửa hành trình oanh tạc dữ dội vào Trại Arifjan (Kuwait) làm 6 binh sĩ Mỹ thiệt mạng, đánh vào Căn cứ không quân Isa (Bahrain), và tập kích thẳng vào Đại sứ quán Mỹ tại Riyadh (Saudi Arabia) gây hỏa hoạn.
  • Mở mặt trận phía Bắc tại Lebanon (2/3): Từ ngày 2/3, Hezbollah chính thức tham chiến, nã pháo hàng loạt vào miền bắc Israel. Israel đáp trả bằng cách oanh tạc dữ dội vào thung lũng Beqaa, Nabatieh và ngoại ô Beirut, biến Lebanon thành mặt trận khốc liệt thứ hai.
  • Houthi nhập cuộc (Cuối tháng 3): Đến ngày 27-28/3, lực lượng Houthi tại Yemen chính thức nổ súng bọc lót cho Iran bằng cách phóng tên lửa đạn đạo và drone tự sát nhắm vào miền nam Israel.

3. Khủng Hoảng Phong Tỏa Eo Biển Hormuz

Đây là đòn trả đũa kinh tế hiểm hóc nhất của Iran, trực tiếp kéo thế giới vào một cuộc khủng hoảng tài chính:

  • Tuyên bố đóng cửa eo biển: Ngày 4/3, Iran chính thức tuyên bố đóng cửa eo biển Hormuz – tuyến đường hàng hải huyết mạch kiểm soát 25% lượng dầu thô và 20% LNG đường biển của thế giới. IRGC rải thủy lôi và dọa bắn hạ bất kỳ tàu thuyền nào cố tình băng qua.
  • Chiến tranh săn tàu dầu: Hàng loạt tàu thương mại bị tấn công bằng drone và tàu tự sát trong tháng 3. Các tàu như Skylight, MKD VYOM, Stena Imperative bị bắn cháy, gây thương vong cho nhiều thủy thủ quốc tế. Tuyến hàng hải qua eo biển Hormuz rơi vào trạng thái “tê liệt hoàn toàn” do các hãng bảo hiểm đồng loạt cắt bỏ gói bảo hiểm rủi ro chiến tranh tại đây.
  • Đòn phản công của IEA: Để cứu vãn thị trường, các nước thuộc Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đã phải xả khẩn cấp 400 triệu thùng dầu dự trữ, giúp kiềm chế phần nào đà phi mã của giá dầu Brent.

4. Biến Động Nội Bộ Iran Và Phản Ứng Quốc Tế

  • Thay đổi bộ máy chiến tranh của Iran: Giữa bối cảnh hỗn loạn và làn sóng biểu tình chống chính phủ leo thang trong nước, cấu trúc quyền lực của Iran chuyển dịch mạnh mẽ sang tay quân đội. Khi các chính trị gia ôn hòa bị loại bỏ hoặc tử trận, lực lượng IRGC (đứng đầu là Mohammad Bagher Zolghadr) chính thức nắm quyền kiểm soát toàn diện quốc gia để điều hành chiến tranh.
  • Anh cho phép Mỹ dùng căn cứ quân sự: Ngày 1 và 20/3, Thủ tướng Anh Keir Starmer chính thức cấp phép cho quân đội Mỹ sử dụng các căn cứ chiến lược của Anh là Diego Garcia và RAF Fairford để triển khai các máy bay ném bom đánh phá các bệ phóng tên lửa của Iran.
  • Nghị quyết của Liên Hợp Quốc (11/3): Hội đồng Bảo an LHQ thông qua nghị quyết yêu cầu Iran và các lực lượng ủy nhiệm dừng ngay các đòn tấn công vào các quốc gia Arab và tái khẳng định quyền tự do hàng hải qua eo biển Hormuz. Trung Quốc và Nga bỏ phiếu trắng.

Cục diện chung cuối tháng 3/2026: Sau một tháng rưỡi giao tranh không ngừng nghỉ, cả Mỹ, Israel và Iran đều rơi vào tình trạng tiêu hao nghiêm trọng về cả tài chính lẫn kho vũ khí. Sự kiệt quệ của các bên dưới áp lực trung gian của Pakistan và tối hậu thư từ Tổng thống Trump chính là tiền đề dẫn đến Lệnh ngừng bắn tạm thời đầu tiên được thiết lập vào ngày 8/4 ngay sau đó.

Tổn thất với bộ máy quyền lực của Iran
Tổn thất với bộ máy quyền lực của Iran

Nguồn thông tin tường thuật trực tiếp:

Diễn biến trước chiến tranh Iran

Trước khi chiến tranh chính thức bùng nổ, căng thẳng leo thang với các hành động khiêu khích từ Iran, tăng cường lực lượng Mỹ-Israel, và đàm phán thất bại.

Ngày 03/02/2026

  • Nhóm tàu sân bay Mỹ bắn hạ drone Iran bay sát nhóm tàu.
  • Tàu cao tốc Iran cố gắng chiếm tàu chở dầu Mỹ qua Eo biển Hormuz, bị tàu hải quân Mỹ ngăn chặn.
  • Iran rút lui khỏi các cuộc đàm phán ngoại giao, thay đổi địa điểm và điều kiện.

Ngày 05/02/2026

  • Mỹ tăng cường không vận quy mô lớn đến Đức và Vùng Vịnh, bao gồm hệ thống phòng không THAAD, Patriot, và cơ sở hạ tầng tấn công.
  • Iran chiếm hai tàu ở Vịnh Ba Tư và cố gắng tiếp cận tàu Mỹ bằng tàu cao tốc và drone; một drone Shahed-139 bị F-35 Mỹ bắn hạ.
  • Máy bay do thám Mỹ (MQ-4C và P-8 Poseidon) tăng cường tuần tra Vịnh Oman, theo dõi tàu ngầm và drone Iran.
  • Đàm phán dự kiến ở Oman, nhưng Iran từ chối thảo luận về proxy và kho tên lửa.

Ngày 17/02/2026

  • Đàm phán thất bại; Iran đề nghị gặp lại sau hai tuần nhưng đe dọa chìm tàu sân bay Mỹ và đóng Eo biển Hormuz để tập trận.
  • Iran thông báo tập trận chung với tàu khu trục Trung Quốc và Nga ở khu vực.
  • Mỹ tăng cường di chuyển tài sản tấn công lớn nhất kể từ đầu không vận (từ 15/01), bao gồm AWACS, máy bay chiến đấu, và E-11A hỗ trợ liên lạc chiến lược – dấu hiệu chuẩn bị tấn công quy mô lớn.
  • Gần 200 chuyến bay vận tải Mỹ đã hoàn tất, tập trung phòng không.

Ngày 21/02/2026

  • Đàm phán bế tắc; Ngoại trưởng Iran từ chối mở phong bì đề xuất từ Mỹ.
  • Mỹ tập trung lực lượng ở Vịnh Ba Tư quy mô lớn nhất kể từ xâm lược Iraq năm 2003.
  • Đánh giá Israel: “Khả năng leo thang cao”.
  • Sinh viên Iran biểu tình chống Khamenei; lực lượng Basij tấn công người biểu tình.
  • Hơn 40 ngày sau các vụ giết công dân, biểu tình lan rộng ở các trường đại học và thành phố; internet không ổn định, dân chúng chờ cắt mạng.
  • Đồng tiền Iran mất giá kỷ lục, công ty phá sản, sa thải hàng loạt; dân chúng coi chiến tranh là lựa chọn cuối cùng để lật đổ chế độ.

Mục tiêu và lý do chiến tranh

Theo tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Netanyahu:

  • Ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân (sau khi đàm phán hạt nhân thất bại).
  • Phá hủy hoàn toàn chương trình tên lửa đạn đạo và hải quân Iran.
  • Tiêu diệt mạng lưới proxy (Hezbollah, Houthis, dân quân Iraq/Syria).
  • Thúc đẩy thay đổi chế độ (regime change) từ bên trong Iran, với lời kêu gọi người dân Iran “giành lấy tự do”.

Tình hình chiến tranh Iran Trung Đông đang thay đổi rất nhanh – theo dõi cập nhật từ Tin Hôm Nay để có thông tin chính xác nhất về chiến tranh Iran.

Xem thêm: